Ο πρώτος λογαριασμός ρεύματος μετά τον Αύγουστο συχνά φαίνεται πιο «βαρύς» από όσο περιμένεις. Πριν όμως ανησυχήσεις ή βγάλεις συμπέρασμα ότι κάτι πήγε λάθος, αξίζει να κοιτάξεις με σειρά μερικά βασικά σημεία: πόσες ημέρες αφορά, πόσες kWh γράφει, αν είναι έναντι ή εκκαθαριστικός, ποιες ενδείξεις μετρητή χρησιμοποιήθηκαν και ποιες χρεώσεις περιλαμβάνει πέρα από την καθαρή αξία ενέργειας.
Το τελικό ποσό είναι μόνο η τελευταία γραμμή. Η ουσία βρίσκεται στο πώς δημιουργήθηκε.
1. Κοίτα πρώτα την περίοδο χρέωσης και τις ημέρες
Το πρώτο σημείο ελέγχου είναι οι ημερομηνίες κατανάλωσης. Δηλαδή από πότε έως πότε αφορά ο λογαριασμός.
Ένας λογαριασμός που καλύπτει περισσότερες ημέρες από τον προηγούμενο μπορεί φυσιολογικά να έχει μεγαλύτερο ποσό, ακόμη κι αν η καθημερινή σου χρήση δεν άλλαξε σημαντικά. Αυτό είναι ιδιαίτερα συνηθισμένο μετά το καλοκαίρι, όπου οι περίοδοι καταμέτρησης και έκδοσης μπορεί να μη συμπίπτουν ακριβώς με αυτό που έχεις στο μυαλό σου ως «μήνα».
Μην συγκρίνεις μόνο το τελικό ποσό του νέου λογαριασμού με τον προηγούμενο. Σύγκρινε πρώτα τη διάρκεια:
- Πόσες ημέρες αφορά ο προηγούμενος λογαριασμός;
- Πόσες ημέρες αφορά ο νέος;
- Είναι περίπου ίδιο το διάστημα ή σημαντικά μεγαλύτερο;
- Υπάρχει περίοδος που περιλαμβάνει πολλές ημέρες Αυγούστου με χρήση κλιματιστικών;
Αν ο ένας λογαριασμός αφορά 30 ημέρες και ο άλλος 45 ή 60, η άμεση σύγκριση του ποσού μπορεί να σε οδηγήσει σε λάθος συμπέρασμα.
2. Σύγκρινε kWh, όχι μόνο ευρώ
Το πιο χρήσιμο στοιχείο για να καταλάβεις αν όντως αυξήθηκε η χρήση σου είναι η κατανάλωση σε kWh. Αυτή δείχνει πόση ηλεκτρική ενέργεια καταναλώθηκε στην περίοδο του λογαριασμού.
Ένας απλός τρόπος ελέγχου είναι να υπολογίσεις τη μέση ημερήσια κατανάλωση:
kWh περιόδου / ημέρες περιόδου = μέση ημερήσια κατανάλωση
Για παράδειγμα, αν ένας λογαριασμός έχει περισσότερες kWh από τον προηγούμενο αλλά αφορά και περισσότερες ημέρες, η αύξηση μπορεί να μην είναι τόσο μεγάλη όσο φαίνεται. Αν η μέση ημερήσια κατανάλωση είναι κοντά στην προηγούμενη περίοδο, τότε ίσως το υψηλότερο ποσό οφείλεται κυρίως στη μεγαλύτερη διάρκεια ή σε άλλες χρεώσεις.
Αν όμως η μέση ημερήσια κατανάλωση έχει ανέβει αισθητά, τότε αξίζει να ψάξεις τι άλλαξε στη χρήση του σπιτιού ή της επιχείρησης.
Μετά τον Αύγουστο, πιθανές αιτίες αυξημένης κατανάλωσης μπορεί να είναι:
- συχνότερη χρήση κλιματιστικών,
- περισσότερα άτομα στο σπίτι λόγω διακοπών ή φιλοξενίας,
- περισσότερα πλυντήρια ή μαγειρέματα,
- θερμοσίφωνας που δούλεψε πιο συχνά,
- ψυγείο που κατανάλωσε περισσότερο λόγω υψηλής θερμοκρασίας χώρου,
- συσκευές σε εξοχικό που έμειναν ανοιχτές,
- αντλίες, μοτέρ ή εξοπλισμός σε εξωτερικούς χώρους.
Δεν σημαίνει ότι μία από αυτές είναι σίγουρα η αιτία. Είναι όμως πρακτικά σημεία που αξίζει να ελέγξεις πριν υποθέσεις ότι φταίει το πρόγραμμα ή ο πάροχος.
3. Δες αν είναι έναντι ή εκκαθαριστικός
Το επόμενο κρίσιμο σημείο είναι ο τύπος του λογαριασμού. Συνήθως θα αναγράφεται αν είναι «έναντι» ή «εκκαθαριστικός».
Ο έναντι λογαριασμός βασίζεται σε εκτίμηση κατανάλωσης. Δηλαδή δεν στηρίζεται απαραίτητα σε πραγματική πρόσφατη ένδειξη του μετρητή, αλλά σε υπολογισμό με βάση διαθέσιμα στοιχεία και προηγούμενη εικόνα κατανάλωσης.
Ο εκκαθαριστικός λογαριασμός βασίζεται σε καταμετρημένη ένδειξη και κάνει συμψηφισμό. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να διορθώνει προηγούμενους έναντι λογαριασμούς. Αν στους προηγούμενους λογαριασμούς είχε υπολογιστεί χαμηλότερη κατανάλωση από την πραγματική, ο εκκαθαριστικός μπορεί να εμφανιστεί αυξημένος.
Αυτό είναι πολύ σημαντικό μετά το καλοκαίρι. Ένας εκκαθαριστικός λογαριασμός μπορεί να περιλαμβάνει:
- την πραγματική κατανάλωση της περιόδου,
- διόρθωση προηγούμενων εκτιμήσεων,
- συμψηφισμό ποσών που είχαν ήδη χρεωθεί,
- διαφορά από προηγούμενους έναντι λογαριασμούς.
Άρα, αν ο λογαριασμός είναι εκκαθαριστικός και φαίνεται υψηλός, δεν σημαίνει απαραίτητα ότι μόνο ο τελευταίος μήνας ήταν ακριβός. Μπορεί να συγκεντρώνει και διαφορές από προηγούμενες περιόδους.
4. Έλεγξε τις ενδείξεις του μετρητή
Αφού δεις αν ο λογαριασμός είναι έναντι ή εκκαθαριστικός, κοίτα τις ενδείξεις. Συνήθως ο λογαριασμός αναγράφει προηγούμενη και τρέχουσα ένδειξη μετρητή. Από τη διαφορά τους προκύπτει η κατανάλωση σε kWh.
Αν κάτι σου φαίνεται υπερβολικό, κάνε έναν πρακτικό έλεγχο στον μετρητή σου. Σύγκρινε τη φυσική ένδειξη που βλέπεις με αυτή που αναγράφεται στον λογαριασμό. Αν έχεις ημερήσιο και νυχτερινό μετρητή, πρόσεξε να συγκρίνεις σωστά τις αντίστοιχες ενδείξεις.
Σημεία που αξίζει να προσέξεις:
- Είναι η τρέχουσα ένδειξη του λογαριασμού κοντά σε αυτό που βλέπεις σήμερα;
- Υπάρχει μεγάλη απόκλιση που δεν εξηγείται από τις ημέρες που πέρασαν;
- Έχεις ημερήσια και νυχτερινή κατανάλωση και έχουν περαστεί σωστά;
- Υπήρχε πρόσβαση στον μετρητή για καταμέτρηση ή μπορεί να έγινε εκτίμηση;
Ο ΔΕΔΔΗΕ δίνει τη δυνατότητα, όπου εφαρμόζεται, να καταχωρεί ο καταναλωτής την ένδειξη του μετρητή του. Αυτό βοηθά ώστε ο επόμενος λογαριασμός να είναι πιο κοντά στην πραγματική κατανάλωση, ειδικά όταν δεν έχει ληφθεί κανονική μέτρηση.
Αν δεις ένδειξη που φαίνεται λανθασμένη, μην μένεις μόνο στο τελικό ποσό. Η ένδειξη είναι από τα πρώτα στοιχεία που πρέπει να ελεγχθούν.
5. Ξεχώρισε αξία ενέργειας, πάγια και λοιπές χρεώσεις
Ο λογαριασμός ρεύματος δεν αποτελείται μόνο από την κατανάλωση ενέργειας. Περιλαμβάνει διαφορετικές κατηγορίες χρεώσεων, οι οποίες συνήθως αναγράφονται διακριτά.
Ενδεικτικά μπορεί να δεις:
- χρεώσεις προμήθειας ή αξία ενέργειας,
- πάγιο,
- ρυθμιζόμενες χρεώσεις,
- χρεώσεις χρήσης δικτύου ή συστήματος,
- φόρους και τέλη,
- δημοτικά τέλη, δημοτικό φόρο, ΤΑΠ ή ΕΡΤ, ανάλογα με τη μορφή του λογαριασμού.
Γι’ αυτό δεν είναι σωστό να συγκρίνεις μόνο την τιμή της kWh με το τελικό πληρωτέο ποσό. Το πληρωτέο ποσό περιλαμβάνει περισσότερα από την καθαρή ενέργεια.
Δώσε ιδιαίτερη προσοχή και στο πάγιο. Αν ο λογαριασμός αφορά μεγαλύτερη περίοδο, το πάγιο ή άλλα σταθερά στοιχεία μπορεί να εμφανίζονται αναλογικά αυξημένα. Δεν σημαίνει απαραίτητα ότι αυξήθηκε η κατανάλωση. Σημαίνει ότι πρέπει να δεις πώς υπολογίστηκε η περίοδος και τι ακριβώς περιλαμβάνει.
Ένας πρακτικός τρόπος ανάγνωσης είναι να χωρίσεις τον λογαριασμό σε τρία μέρη:
- Τι αφορά την κατανάλωση σε kWh;
- Τι αφορά σταθερές ή ρυθμιζόμενες χρεώσεις;
- Τι αφορά φόρους, τέλη ή ποσά υπέρ τρίτων;
Έτσι καταλαβαίνεις αν η αύξηση προέρχεται από περισσότερη χρήση ρεύματος ή από τη δομή του λογαριασμού.
6. Πότε αξίζει να ζητήσεις βοήθεια για τον λογαριασμό
Αφού κάνεις τους βασικούς ελέγχους, θα έχεις πολύ πιο καθαρή εικόνα. Η σωστή σειρά είναι:
1. Ελέγχεις ημερομηνίες και ημέρες χρέωσης. 2. Βλέπεις τις συνολικές kWh. 3. Υπολογίζεις μέση ημερήσια κατανάλωση. 4. Ελέγχεις αν είναι έναντι ή εκκαθαριστικός. 5. Συγκρίνεις τις ενδείξεις του μετρητή. 6. Ξεχωρίζεις πάγια, ρυθμιζόμενες χρεώσεις, φόρους και λοιπά τέλη. 7. Συγκρίνεις με προηγούμενη αντίστοιχη περίοδο, όχι μόνο με τον αμέσως προηγούμενο λογαριασμό.
Αν μετά από όλα αυτά ο λογαριασμός εξακολουθεί να μη βγάζει νόημα, τότε αξίζει να τον δει κάποιος πιο αναλυτικά. Δεν χρειάζεται ως πρώτο βήμα να υποθέσεις ότι πρέπει να αλλάξεις πάροχο ή πρόγραμμα. Πρώτα πρέπει να καταλάβεις τι ακριβώς χρεώθηκε και γιατί.
Μπορείς να ζητήσεις αξιολόγηση λογαριασμού στο VoltGo, ώστε να ελεγχθούν τα βασικά σημεία: κατανάλωση, περίοδος, τύπος λογαριασμού, ενδείξεις και χρεώσεις. Με αυτόν τον τρόπο παίρνεις μια πιο καθαρή εικόνα πριν αποφασίσεις αν χρειάζεται κάποια επόμενη κίνηση.